Những sai lầm thường gặp khi đặt tên thương hiệu là gì? Những yếu tố của một tên thương hiệu lớn? Ai có thể tham gia thiết kế thương hiệu? Thương
hiệu được làm nên bởi nhiều yếu tố. Tuy nhiên khi thiết kế một thương
hiệu cũng cần tránh một số sai lầm. Những sai lầm thường gặp khi đặt
tên thương hiệu.
* Những sai lầm thường gặp khi đặt tên thương hiệu:
Đặt tên cho xong việc: Không quan tâm đúng mức đến tên thương hiệu. Trì hoãn cho đến phút cuối.
Công
việc kinh doanh nào mà tôi thực sự tham gia? Không xác định mục tiêu
cho việc đặt tên thương hiệu. Không có kế hoạch cụ thể cho dự án kinh
doanh.
Đó là "Đứa con của tôi":
Cho rằng cái tên đầu tiên chợt đến trong suy nghĩ của mình bao giờ cũng
hay nhất, cơ bản nhất, không ai có thể nghĩ đến trước đó.
Quá đề cao cá nhân:
Đánh giá cao bản thân và đặt tên theo cảm hứng (thường là lấy tên riêng
của chính mình) để áp đặt một cái tên mà không quan tâm xem liệu nó có
phù hợp hay không.
Quá cầu kỳ chau chuốt: Quá câu nệ rằng phải đặt một cái tên không thể tan biến trong một đám đông và thực sự tạo được một bản sắc riêng.
Hữu xạ tự nhiên hương: Công
ty của tôi, sản phẩm (dịch vụ) của tôi là rất tốt (và tất nhiên bản
thân tôi cũng vậy), nếu mọi người thực sự mong muốn, họ sẽ tìm ra tôi.
Vì thế, tôi không cần một kế hoạch marketing (trong đó bao gồm một
thương hiệu lớn).
Trưởng giả học làm sang: Tôi
không mất công đoái hoài đến việc làm ăn với những người kém hiểu biết,
nói chuyện với người lạ. Bởi vậy cái tên nghe có vẻ lãnh đạm, khó hiểu
là thích hợp rồi.
Đẽo cày giữa đường: Đưa vấn đề đặt tên thương hiệu cho quá nhiều người không có khả năng đóng góp ý tưởng có giá trị.
Quá tự tin: Không cho phép có sự tham gia của những người thực sự có những ý tưởng giá trị.
* Những yếu tố của một tên thương hiệu lớn:
Bạn
muốn tạo sắc thái nào cho tên thương hiệu của mình. Những từ nào có thể
miêu tả rõ ràng nhất điều này: đầy sinh lực, đẹp, thu hút, tôn quý kỳ
dị, mạnh mẽ, dồi dào thông tin, gây cười, hóm hỉnh, có ý nghĩa, nổi
trội, thanh lịch, mãnh liệt, ngắn gọn, táo bạo, độc đáo, lãng mạn, mang
tính kỹ thuật? Thiết như vậy không? "Chuyên gia nhãn khoa" sẽ có sắc
thái khác hẳn "Bác sĩ mắt".
"Cần
thiết" có nghĩa là, trước tiên phải làm rõ sản phẩm, dịch vụ của công
ty là gì hoặc đem đến lợi ích gì cho khách hàng. Nếu tên thương hiệu
chưa gợi lên được thuộc tính hoặc lợi ích của sản phẩm thì bao bì, biểu
tượng hoặc câu khẩu hiệu sẽ là công cụ bù đắp những nội dung này. Thí
dụ: Bản thân chữ Bitis có lẽ không gợi lên được thuộc tính hoặc lợi ích
của các sản phẩm giày dép. Nhưng nó được bổ sung và giải thích bằng câu
khẩu hiệu rất ấn lượng "Nâng niu bàn chân Việt".
* Tạo dựng hình ảnh thích hợp trước đối tượng khách hàng mục tiêu:
Tạo
dựng hình ảnh cho một sản phẩm không phải là điều đơn giản bởi đó là
cách công ty định vị thương hiệu trên thị trường. Tên thương hiệu, lo
go, điệu nhạc và các yếu tố thương hiệu khác cần phải được kết hợp một
cách nhất quán và được truyền tải một cách thích hợp qua các chương
trình quảng cáo đến khách hàng mục tiêu. Thí dụ: Với một danh mục các
sản phẩm làm đẹp gồm dầu gội đầu, sữa tắm, phấn thơm... cho những phụ
nữ có tính cách lãng mạn, sản phẩm có được một cái tên rất quyến rũ, đó
là Enchanteur. Mục quảng cáo của sản phẩm này được thể hiện bởi cô gái
trẻ đẹp, với phong cách lãng mạn, trên nền một bản nhạc cổ điển -
Romance.
Những
nhóm khách hàng là rất khác nhau, vì vậy việc chọn lựa những hình ảnh
mục tiêu để tác động đến họ một cách hiệu quả không phải là điều dễ
dàng.
Dễ nhớ.
Đây
là điều rất quan trọng mà chúng ta sẽ xem xét chi tiết ở phần "Thiết kế
thương hiệu". Phần lớn những kỹ thuật thiết kế thương hiệu đều cố gắng
để đạt được điều này. Không cần phải quá cầu kỳ, chau chuốt mà chỉ cần
bảo đảm được thương hiệu đó là duy nhất và nó được gắn chặt vào tâm trí
khách hàng.
Hợp pháp.
Nếu
tên thương hiệu của bạn đã được người khác đăng ký bảo hộ, thì bạn phải
tìm cái khác thay thế. Bạn nên sáng tạo ra kiểu tên cho phép mở rộng
nhất quyền sở hữu tiềm năng của bạn. Và hẳn bạn sẽ muốn tiến hành việc
bảo vệ những quyền đó chừng nào mà bạn còn sử dụng cái tên đó. Điều này
sẽ được trình bày chi tiết trong phần "Hướng dẫn đăng ký bảo hộ độc
quyền".
Có được sự khác biệt và dễ truyền cảm.
Đây
là sự mở rộng của yếu tố "dễ nhớ", sẽ được cộng thêm điểm. Nó có thể
đạt được đơn giản nhờ sự kết hợp ngẫu nhiên đánh vần của họ -
J.C.Penney - hoặc phức tạp hơn, chẳng hạn tạo ra hẳn một từ mới như
Exxon. Hay có thể là sự kết hợp của cả hai cách thức trên, như là sự
kết hợp láu lỉnh của tên, thí dụ như U-Haul. Không có một tiêu chuẩn
quốc tế nào đối với việc chọn lựa một thương hiệu. Nếu một chủ doanh
nghiệp sáng tạo ra một cái tên đầy quyền năng đến nỗi công ty của anh
ta trở thành một địa chỉ quen thuộc đối.
Các
tiêu chí dưới đây có thể giúp bạn căn cứ vào đó để kiểm tra việc đặt
tên cho doanh nghiệp của mình. Tất cả các tên thương hiệu đều phải đáp
ứng được năm yếu tố cơ bản đầu tiên dưới đây. Nếu không, cần phải có lý
do chính đáng. Năm yếu tố đầu tiên cũng là bài kiểm tra đối với các tên
tuổi hiện thời, khi sự ra đời của chúng chưa được quan tâm đúng mức với
tư cách là một công cụ marketing.
* Một cái tên tốt cần:
1. Dễ đọc, dễ phát âm, dễ đánh vần.
2. Truyền tải những thông tin cần thiết về sản phẩm hoặc dịch vụ.
3. Tạo dựng hình ảnh thích hợp cho đối tượng khách hàng mục tiêu.
4. Dễ nhớ.
5. Được pháp luật bảo hộ.
*Tuy nhiên, để một cái tên tốt trở thành một cái tên lớn, cần:
1. Có được sự khác biệt và dễ truyền cảm.
2. Đã được thử thách qua thời gian.

Dễ
đọc, dễ phát âm, dễ đánh vần với một cái tên lạ, lần đầu tiên được thấy
hoặc nghe, người ta sẽ gặp khó khăn gì? Nó có dễ đọc, dễ phát âm không?
Khi trình hồ sơ vay tiền ở ngân hàng, liệu có ai đó nhíu mày khi nhìn
thấy cái tên này không?
Liệu
nó có đáng mong ước và tự hào đối với những người xin việc hoặc những
người đang bán sản phẩm, dịch vụ của bạn không? Nghe nó trên các chương
trình bản tin thương mại hay quảng cáo như thế nào? Và điều quan trọng
nhất, liệu nó có bị khán giả bỏ qua vì họ cho rằng thật lãng phí thời
gian để tìm hiểu cụ thể hơn về cái tên này?
Truyền tải những thông tin cần thiết về sản phẩm của bạn.
Trong
vô vàn những cái tên, bạn phải sử dụng những từ trong vốn từ vựng trung
bình của mọi người. Nhiều khi, việc hiểu chính xác nội dung của nó lại
không phải là điều quan trọng. Quan trọng là nghe nó như thế nào, nhìn
nó ra sao, tức là sự "cảm nhận" do từ ngữ đem lại như thế nào? Nó có
những từ chuyên môn kỹ thuật không? Nếu có, thì có cần với khách hàng,
thì anh ta đã tạo ra một thương hiệu lớn.
Đã được thử thách qua thời gian.
Điều
này có nghĩa là qua thử thách của thời gian, cái tên đó vẫn phải duy
trì được uy tín trên thị trường. Do đó, có một điều chắc chắn là: không
một ông chủ, một chuyên gia hay một cơ quan nào có thể tuyên bố đây là
thương hiệu lớn mà thương hiệu đó phải chứng minh bản thân mình bằng
sức sống trên thị trường. Việc đánh giá một thương hiệu nào đó là mạnh
hay yếu phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác nhau như: chất lượng sản phẩm,
tình trạng tài chính, khả năng cạnh tranh, sự nhạy bén trong kinh
doanh, sự thức thời và tất nhiên cả may mắn - trong cuộc chơi. Một
thương hiệu trước hết phải trụ lại được trên thị trường trước khi được
xem là một tên tuổi lớn.
* Ai có thể tham gia thiết kế thương hiệu?
Về mặt lý thuyết, có bốn cách để thiết kế cho thương hiệu của bạn.
1. Thuê
một công ty chuyên sáng tạo thương hiệu hoặc một công ty tư vấn hình
ảnh doanh nghiệp. Họ có mọi thứ: Kỹ năng, những chuyên gia đầy sáng
tạo, sự tiếp cận với cơ sở dữ liệu máy tính đủ các lĩnh vực và khả năng
kiểm nghiệm thị trường kỹ lưỡng. Tuy nhiên, dịch vụ của họ khá đắt và
lại chỉ có ở một số ít các thành phố lớn. Do đó, chủ yếu khách hàng sử
dụng dịch vụ của những công ty này là các tổ chức lớn có đủ tiềm lực về
tài chính.
2. Làm
việc với các chuyên gia về quảng cáo, quan hệ với công chúng và
marketing. Dù sao tên hiệu cũng là một phần của chiến dịch marketing.
Nhưng lời khuyên mà bạn nhận được cũng chỉ có ích như của những người
khác mà thôi. Hãy nhớ rằng, tất cả mọi người đều có thể là chuyên gia
về thương hiệu. Tính chuyên nghiệp cũng được xếp loại từ những chuyên
gia giỏi, những người hiểu biết phải làm gì và không được làm gì, cho
đến những thực tập sinh mới vào nghề.
3. Một
số doanh nhân nhỏ sẽ bỏ qua những cách thức trên và chỉ làm việc với
chuyên gia thiết kế đồ họa được thuê để sáng tạo ra lo go, tiêu đề thư,
danh thiếp và có thể là cả tên gọi nữa.
4. Còn một bộ phận lớn còn lại? - Vì nhiều lý do, chủ yếu là lý do tài chính, sẽ tự mình sáng tạo tất cả.
Có
thể độc giả của cuốn sách này sẽ tự đặt tên thương hiệu cho mình, nhưng
sẽ thiếu cẩn trọng nếu không xem xét đến lợi ích có thể mang lại do
tham vấn từ những người khác. Bên cạnh khả năng, nguồn lực kinh nghiệm,
họ còn có thể đóng góp những thứ vô giá. Họ có khả năng nhìn nhận chúng
ta như người khác nhìn chúng ta. Việc sẵn sàng nhận tham vấn, đối với
nhiều người, thật là khó. Chúng ta có thể bị chìm ngập với công việc
kinh doanh của mình hằng ngày, do đó dễ xét đoán vấn đề một cách chủ
quan mà không tiếp cận một cách khách quan trên bình diện một bức tranh
tổng thể. Kinh nghiệm cho thấy, những người luôn tự hào rằng họ có thể
nhìn thấy những điều từ những quan điểm của người khác lại thường là
những người chẳng nhìn thấy gì cả. Và đó là điều không tốt trong
marketing.
Sau
khi bạn đọc xong cuốn sách này và cố gắng tạo ra "một thương hiệu lớn"
thì việc sáng tạo ra nó không phải đơn giản đối với bạn, dù với bất kỳ
lý do nào. Tuy nhiên, sau khi thuê người khác sáng tạo thương hiệu cho
bạn, bạn có thể hưởng lợi từ việc khách hàng hiểu biết mình hơn. Song
hãy luôn nhớ rằng đừng cho phép ai đó có thể cung cấp cho bạn một tên
thương hiệu hoàn toàn không phù hợp với bạn. Trên tất cả, cái tên đó
phải mang lại cảm giác tốt đẹp. Bạn phải cảm thấy tự hào khi đọc to nó
lên. Đây là công ty của bạn, là sản phẩm, là dịch vụ, là tương lai và
là tiền của bạn.
* Tóm tắt về marketing:
Bóng
đá, như ai đó đã nói, thực sự là một trò chơi đơn giản mà phức tạp. Đội
của bạn phải di chuyển bóng về phía cầu môn đối phương, song phải ngăn
cản họ tiếp cận tới khung thành của mình. Marketing cũng vậy: đơn giản
về khái niệm, song phức tạp trong thực tiễn.
Nguyên
tắc vàng đầu tiên của marketing: Hãy làm cho khách hàng của bạn dễ dàng
nói "có". Tất nhiên, điều này nói dễ hơn làm và thường bị sao lãng đi
khi công ty phát triển lên. Để vận dụng quy tắc này cần phải có sự phân
tích triệt để, từng bước của tất cả các yếu tố, thậm chí là ở những
công việc kinh doanh nhỏ nhất. Một trong những việc cần làm đó là tạo
dựng thương hiệu, mà nhờ đó khách hàng của bạn có khả năng tìm ra bạn,
biết bạn là ai và nhớ đến bạn.
Quy
tắc thứ hai: Sự lặp lại liên tục. Những nỗ lực kiên định, bền bỉ suốt
52 tuần trong một năm sẽ tốt hơn là ào ào trong chốc lát. Một tên tuổi
lớn cần có một sự nhắc lại liên tục trong muôn vàn những thương hiệu
khác.
Các
yếu tố của marketing: Dù bạn có sản xuất ô-tô hay kem ốc quế, xuất bản
cuốn sách, cung cấp dịch vụ nha khoa hay quảng cáo cho một sản phẩm mới
nhất của mình, thì việc lập kế hoạch và thực hiện tốt công tác
marketing sẽ đem lại hiệu quả. Tất cả đều bắt đầu với cùng một cách
thức marketing cơ bản. Các bước marketing dưới đây đã được nhiều người
phân tích và trình bày theo nhiều cách khác nhau, nhưng nhìn chung được
đúc rút một cách súc tích như sau:
1. Thu hút sự chú ý:
"Chộp lấy" khách hàng tiềm năng của bạn ngay từ cái nhìn đầu tiên, buộc
họ phải dừng lại một lát và muốn tìm hiểu thêm. Chức năng của quảng cáo.
2. Kích thích sự quan tâm:
Hãy nói cho khách hàng mục tiêu biết về khả năng mà sản phẩm, dịch vụ
của bạn có thể phục vụ cho những nhu cầu của họ. Đừng nhầm lẫn với việc
chỉ liệt kê một danh sách các đặc điểm của sản phẩm một cách đơn thuần.
3. Tạo sự mong muốn:
Tạo ra mong muốn mua hàng. Điều này có thể đạt được thông qua thương
hiệu (tên gọi, bao bì, kiểu dáng...), các chương trình quảng cáo,
truyền thông tác động đến các nhu cầu cơ bản của khách hàng như: Các
nhu cầu về sức khỏe, giải trí, thẩm mỹ, sự thư giãn,...
4. Đáp ứng nhu cầu: Kết thúc với lời chào hàng hấp dẫn đến nỗi khách hàng không thể cưỡng lại được. Cuối cùng là hào hứng mua sản phẩm của bạn.
Một
thương hiệu lớn là một phần không thể thiếu được trong kế hoạch
marketing của bạn. Dù ở mức độ nào, nó cũng cần phải đáp ứng được các
yếu tố trên đây. Một cái tên tẻ ngắt, vô cảm sẽ ảnh hưởng đến công ty,
sản phẩm hoặc dịch vụ của bạn. Một thương hiệu lớn, sau khi đáp ứng
được các bước trên, sẽ liên hệ mật thiết với công ty, sản phẩm hoặc
dịch vụ của bạn và quan trọng hơn nó sẽ đến với khách hàng của bạn một
cách dễ dàng.
Theo Báo Nhân dân